„Ślub z Ukraińcem w Poznaniu – dlaczego sąd musi wydać zgodę?”

„Ślub z Ukraińcem w Poznaniu – dlaczego sąd musi wydać zgodę?”

Pamiętam tę parę jakby to było wczoraj. Ona – Polka z Poznania, on – Ukrainiec ze Lwowa. Zakochani, szczęśliwi, z datą ślubu zarezerwowaną w USC. I nagle stop. „Proszę pani, ale my potrzebujemy zaświadczenie, że pani partner może zawrzeć małżeństwo według prawa ukraińskiego” – usłyszeli w urzędzie. Brzmi prosto? No właśnie nie. Bo takiego dokumentu ukraińskie urzędy po prostu… nie wydają.

Szybka odpowiedź: Obywatel Ukrainy musi uzyskać zgodę polskiego sądu na ślub w Polsce, ponieważ ukraińskie prawo nie przewiduje wydania zaświadczenia o możliwości zawarcia małżeństwa. Sąd zwalnia wtedy z obowiązku przedłożenia tego dokumentu.

Dlaczego Ukraina nie wydaje zaświadczeń o stanie wolnym?

Serce mi się kraje, gdy widzę zaskoczenie par, które dowiadują się o tej komplikacji. System ukraiński działa zupełnie inaczej niż polski. U nas każde małżeństwo jest automatycznie rejestrowane w systemie. Na Ukrainie? Wedle mojej wiedzy tam to sami małżonkowie muszą zarejestrować swój związek, a często tego nie robią.

Co to oznacza w praktyce? Ukraińskie urzędy stanu cywilnego nie mają kompletnej bazy wszystkich zawartych małżeństw. Nie mogą więc wydać zaświadczenia w stylu „tak, ta osoba jest stanu wolnego”, bo zwyczajnie tego nie wiedzą. I tu zaczyna się problem dla zakochanych, którzy chcą wziąć ślub w Poznaniu czy Swarzędzu.

Swoją drogą, to nie jest jakiś wymysł czy złośliwość systemu. Po prostu różne kraje, różne przepisy. Ale dla zwykłych ludzi to oznacza jedno – wizytę w sądzie.

Procedura sądowa krok po kroku – jak to wygląda w Poznaniu?

W naszej kancelarii przy Mickiewicza zawsze mówimy klientom: bez paniki, da się to załatwić. Ale trzeba wiedzieć jak.

Krok 1: Złożenie wniosku do sądu Wniosek składa się do sądu rejonowego według miejsca zamieszkania. W Poznaniu będzie to Sąd Rejonowy Poznań-Stare Miasto, Grunwald Jeżyce, lub Poznań-Nowe Miasto i Wilda, w zależności od dzielnicy. Mieszkańcy Swarzędza idą też do poznańskich sądów – to ich właściwość terytorialna.

Krok 2: Opłata sądowa 100 złotych – tyle wynosi opłata od wniosku. Nie jest to dużo, ale pamiętajcie, że dochodzą koszty tłumaczeń.

Krok 3: Dokumenty Tu uwaga – każdy dokument ukraiński musi być przetłumaczony przez tłumacza przysięgłego. To oznacza:

• Akt urodzenia z tłumaczeniem
• Kopia paszportu z tłumaczeniem
• Ewentualnie dokumenty rozwodowe (jeśli to nie pierwszy ślub)

Krok 4: Rozprawa Czasem sąd wyznaczy rozprawę, czasem nie. Z naszego doświadczenia w poznańskich sądach – w około 80% spraw sędzia chce zobaczyć wnioskodawcę. To nic strasznego, pytania są proste: skąd się znacie, dlaczego chcecie wziąć ślub w Polsce, czy próbowaliście uzyskać zaświadczenie z Ukrainy.

Krok 5: Postanowienie sądu Po wszystkim sąd wydaje postanowienie zwalniające z obowiązku przedłożenia dokumentu. I tu ważna sprawa – to postanowienie jest ważne 6 miesięcy! Nie zwlekajcie ze ślubem.

Najczęstsze błędy, których unikać

Emocje biorą górę, rozumiem to. Ale w sprawach sądowych trzeba zachować chłodną głowę. Oto czego NIE robić:

1. Nie czekajcie do ostatniej chwili. Procedura trwa minimum dwa- trzy miesiące, często dłużej.

2. Nie oszczędzajcie na tłumaczeniach. Tłumacz przysięgły to must have, zwykłe tłumaczenie sąd odrzuci.

3. Nie zapominajcie o drugim wniosku. Jeśli oboje jesteście Ukraińcami, każde z was musi złożyć osobny wniosek!

4. Nie ignorujcie wezwań sądu. Jeśli sąd wzywa na rozprawę, musicie się stawić.

Ile czasu zajmuje cała procedura?

Z praktyki naszej kancelarii w Poznaniu:

• Minimalny czas: 2-3 miesiące (gdy wszystko idzie sprawnie)
• Średni czas: do pół roku 

A propos, w okresie wakacyjnym wszystko trwa dłużej. Sędziowie też mają urlopy, rozpraw jest mniej. Planujecie ślub na sierpień? Wniosek składajcie w kwietniu, najpóźniej w maju.

Co dalej po otrzymaniu zgody sądu?

Mając postanowienie sądu, wracacie do USC. I tu dobra wiadomość – reszta procedury przebiega już normalnie, jak przy każdym ślubie. No, prawie. Jeśli pani młody lub pan młody nie mówi po polsku, potrzebny będzie tłumacz przysięgły również podczas ceremonii.

Czasem klienci pytają: „A co jeśli sąd odmówi?”. W naszej praktyce, jeśli wniosek jest dobrze przygotowany, odmowy praktycznie się nie zdarzają. Sąd rozumie, że to nie wina obywatela Ukrainy, że jego kraj nie wydaje pewnych dokumentów.

Najważniejsze wnioski

• Obywatel Ukrainy nie może otrzymać z własnego kraju zaświadczenia o możliwości zawarcia małżeństwa – to systemowy problem, nie indywidualny
• Rozwiązaniem jest wniosek do polskiego sądu o zwolnienie z obowiązku przedłożenia tego dokumentu
• Procedura trwa średnio trzy miesiące, więc planujcie z wyprzedzeniem
• Koszt to 100 zł opłaty sądowej plus koszty tłumaczeń (około 50-80 zł za stronę)
• Postanowienie sądu jest ważne 6 miesięcy – nie zwlekajcie ze ślubem

Najczęściej zadawane pytania

Q: Czy mogę złożyć wniosek do sądu sam, bez prawnika? A: Tak, możesz złożyć wniosek samodzielnie.  Jednak z doświadczenia wiemy, że pomoc prawnika znacznie przyspiesza procedurę i zmniejsza ryzyko błędów formalnych.

Q: Co jeśli mój partner był już żonaty na Ukrainie? A: Wtedy potrzebne będą dodatkowo dokumenty rozwodowe z tłumaczeniem. Jeśli rozwód był w sądzie ukraińskim – wystarczy wyrok. Jeśli w urzędzie – może być potrzebne uznanie rozwodu przez polski sąd.

Q: Ile kosztuje tłumacz przysięgły na ceremonię ślubną w Poznaniu? A: Stawki tłumaczy w Poznaniu wahają się od 200 do 400 złotych za ceremonię. Warto rezerwować z wyprzedzeniem, szczególnie w sezonie ślubnym.

Q: Czy po ślubie mój partner automatycznie dostanie polskie obywatelstwo? A: Nie, ślub nie daje automatycznego obywatelstwa. Ale po 3 latach małżeństwa można ubiegać się o obywatelstwo w uproszczonej procedurze.

Q: Co jeśli mieszkamy w Luboniu lub Swarzędzu – gdzie składać wniosek? A: Mieszkańcy Lubonia i Swarzędza składają wnioski w sądach poznańskich, zgodnie z właściwością terytorialną. Dokładny sąd zależy od konkretnego adresu.

Niniejszy artykuł stanowi ogólną informację prawną według stanu na dzień 1 grudnia 2024 i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej w konkretnej sprawie. Każda sprawa rodzinna wymaga analizy konkretnych okoliczności i dokumentów. Kancelaria nie ponosi odpowiedzialności za działania podjęte na podstawie informacji zawartych w artykule. W celu uzyskania porady prawnej dostosowanej do Państwa sytuacji, zapraszamy do kontaktu z naszą kancelarią.

Kancelaria Prawa Rodzinnego Adwokat Michalina Koligot, Adwokat Marta Krzyżanowicz, Adwokat Anna Konrady, Radca prawny Joanna Jędrzejewska ul. Mickiewicza 18a/3, 60-834 Poznań tel. +48 531 335 713 e-mail: kancelaria@prawnikodrozwodu.pl www.prawnikodrozwodu.pl

Niniejszy artykuł powstał w oparciu o doświadczenie i wiedzę zespołu Kancelarii Prawa Rodzinnego. Od lat nasze adwokatki i radczyni prawna wspierają klientów z Poznania, Swarzędza, Lubonia i całej Wielkopolski w rozwiązywaniu spraw rodzinnych, tłumacząc zawiłości prawa z pasją i zaangażowaniem, aby każdy mógł zrozumieć swoje prawa i obowiązki.